بەپێی ڕاپۆرتی شارەزایان و دامەزراوە گەردوونییەكان، ڕۆژی شەممە 1ی ئازار دەبێتە یەكەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆزی ئەمساڵ.
سالار حاجی عەلی، شارەزا لە بواری کەشناسی و گەردوونناسی ڕایگەیاند، مانگی داهاتوو یەکەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆزە، کە لە 1ی ئازاری 2025 دەستپێدەکات، چونکە ڕۆژی 28ی شوبات، لە کاتژمێر 03:44:43ـی بەرەبەیان مانگ نوێ دەبێتەوە و بۆ ئێوارەەكەی مانگ دەبینرێت، بۆیە ڕۆژی 1ی مانگی ئازار، یەکەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆز دەبێت.
ئاماژەی بەوەشكردووە، جەژنی ڕەمەزانی پیرۆز بۆ ئەمساڵ لە 30ی ئازاری 2025 بۆ 31 مانگ دەمێنێتەوە، چونکە ڕۆژی 29ی ئازاری 2025 لە کاتژمێر1:57:47 چرکەی دوای نیوەڕۆە مانگ نوێ دەبێتەوە.
بەپێی ساڵنامەی زایینی، مانگی ڕەمەزانی پیرۆز هەموو ساڵێک 10 ڕۆژ پێشدەکەوێت، تەنیا بەبینینی مانگ دیاری دەکرێت، بۆیە لەزۆربەی وڵاتانی ئیسلامی لیژنەیەکی تایبەت بۆ بینینی مانگ لە کەسایەتی ئایینی و فەلەکناسی پێکدەهێنرێت.
ڕەمەزان 29 یان 30 ڕۆژ دەبێت؟
شاڵاو هیدایەت، شارەزای بواری فەلەكی و كەشناسی بۆ (خەڵك) وتی، “بەپێی لێکدانەوەی زانستیمان ڕۆژی شەممە کە دەکاتە 1 ی ئازاری داهاتوو یەکەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانە، ڕۆژی 29 ی ئازار کە دەکاتە ڕۆژی شەممە تەواوکەری مانگی ڕەمه زانە و ڕۆژی 30 ی مانگی ئازار کەدەکاتە ڕۆژی یەک شەممە جەژنی ڕەمەزانی پیرۆز دەبێت.
وتیشی، “بەو پێیەش ڕەمەزانی ئەمساڵ 29 ڕۆژ دەبێت دوا بریاریش لای ئەوقاف و لیژنەی بینینی مانگ دەبێت”.
لای خۆشیەوە، محەممەد شەوکەت عۆدە، بەڕێوەبەری سەنتەری نێودەوڵەتی فەلەکناسی ڕایگەیاند: یەکەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆز 1ی ئازاری 2025 دەسپێدەکات، چونکە بەرەبەیانی 27ـی شوبات مانگ ئاوادەبێت، بەرەبەیانی ڕۆژی دواتر مانگ نوێ دەبێتەوە.
ئەوقافی هەرێم بڕیار دەدات
نەبەز ئیسماعیل، وتەبێژی وەزارەتی ئەوقافی هەرێم بۆ (خەڵك) ڕایگەیاند، لیژنەی باڵای بینینی مانگ لە هەولێر و لیژنە لاوەكییەكانی پارێزگاكان لە ئێوارەی ڕۆژی هەینی 28ی شوبات ( 29ی شەعبان) كۆدەبنەوە و چاودێری بینینی مانگ دەكەن و بڕیار لە یەكەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆز دەدەن.
ڕاشیگەیاند، “ئەگەر ئێوارەی هەینی مانگ بینرا ڕۆژی شەممە دەبێتە یەكەم رۆژی مانگی ڕەمەزان و ئەگەر مانگ نەبینرا ڕۆژی یەك شەممە دەبێتە یەكەم ڕۆژی مانگی ڕەمەزانی پیرۆزی ئەمساڵ”.
جەختیشی كردەوە، لە هەرێمی كوردستان پشت بە هیچ پێشبینی و زانیارییەكی فەلەكناسی نابەسترێت بۆ دیاری كردنی مانگی ڕەمەزان و جەژن، بەڵكو تەنها پشت بە بەڵگەی شەرعی دەبەسترێت، كە بینینی مانگە.